29.10.2026
Yazarın modeli, sağlama 15: salınım cephesi ve esir (kapı 15) notlarının sayıları
Salınım cephesi notunun hesap tablosu yeniden hesaplandı ve sınır değerleri cebirle doğrulandı: v² · R → 4/3, yavaşlama · R² → −2/3, R → 3^(1/3) · a^(2/3); tablonun bütün sayıları aynı. Eşleme haritasının kapı 15 (esir) bölümündeki ölçümler asıl kaynaklarından denetlendi: Nagel ve ark. 2015 (Nature Communications 6, 8174) ışık hızının yön farkı (9,2 ± 10,7) × 10⁻¹⁹; BASE 2022 trilyonda 16; müon / elektron 206,768; tau / müon 16,82. İki kesinlik eklendi: Nagel ölçümü '10¹⁸'de birden küçük' değil, '10¹⁸'de bir düzeyinde, sıfırla uyumlu'; Higgs alanının protona verdiği pay değerlik kuarklarıyla ≈ %1, denizdeki kuarklar da sayılınca ≈ %9 (Yang ve ark. 2018). Hızlanmanın '6 milyar yıl' önce başlaması ölçüm değil, standart modelin çıkarımıdır (z ≈ 0,63; ≈ 6,1 milyar yıl). Hükümler değişmedi. Sonuç: TAMAM.
Sade cümle. İki notun sayılarını yeniden denetledik: salınım cephesinin hesabı ve esir benzetmesinin dayandığı ölçümler. Sayıların hepsi doğru çıktı. İki cümle fazla kesin yazılmıştı; düzelttik. Hükümler değişmedi.
Etiket. SAĞLAMA, sonuç: TAMAM. Yeni kural yok, yeni karşılaştırma yok.
1. Salınım cephesi
Notun kuralı: a adım yaşındaki parçacığın kendisi ve salınımı 3a² + 3a + 1 birim; yarıçapı R olan bölge R³ birim. Buradan R³ = 3a² + 3a + 1.
Sınır değerleri cebirle: a büyüdükçe R ≈ 3^(1/3) · a^(2/3) (3^(1/3) = 1,4422). Hız v = dR/da ≈ (2/3) · 3^(1/3) · a^(−1/3), buradan v² · R = (4/9) · 3 = 4/3. Yavaşlama ≈ −(2/9) · 3^(1/3) · a^(−4/3), buradan yavaşlama · R² = −(2/9) · 3 = −2/3. Notun üç sınır değeri doğru.
| Yaş a | R (not) | R (yeniden) | v² · R (yeniden) | Yavaşlama · R² (yeniden) |
|---|---|---|---|---|
| 1 | 1,91 | 1,913 | 1,523 | −0,653 |
| 10 | 6,92 | 6,917 | 1,373 | −0,666 |
| 100 | 31,2 | 31,18 | 1,338 | −0,667 |
| 10 000 | 669 | 669,5 | 1,3334 | −0,6667 |
| 1 000 000 | 14 423 | 14 422,5 | 1,3333 | −0,6667 |
Tablo birebir aynı.
Kesinlik. Notun "genişleme son yaklaşık 6 milyar yıldır hızlanıyor" cümlesinde hızlanmanın VARLIĞI doğrudan ölçümdür (uzak süpernovaların parlaklığı); ama BAŞLAMA zamanı standart modelin çıkarımıdır: madde payı 0,315 ile geçiş z ≈ 0,63'te, yaklaşık 6,1 milyar yıl önce. Kesin veri listesinde de hızlanma "çıkarım" sırasında. Nota bu ayrım tek cümleyle yazıldı.
2. Kapı 15 (esir)
| Notta | Kaynakta | Sonuç |
|---|---|---|
| Işığın hızı yöne göre değişmiyor; fark 10¹⁸'de birden küçük (Nagel ve ark. 2015) | Yöne bağlı frekans farkı (9,2 ± 10,7) × 10⁻¹⁹ (%95 güven), anlamlı fark yok; Nature Communications 6, 8174 | Doğru, ama "birden küçük" fazla kesin: sınır 10¹⁸'de bir düzeyinde (en çok ≈ 2 × 10⁻¹⁸). Düzeltildi |
| Proton ile karşı protonun yük/kütle oranı trilyonda 16 duyarlılıkla aynı (BASE 2022) | Nature 601, 53 (2022), trilyonda 16 | Doğru (sağlama 14'te de denetlendi) |
| Higgs alanı protonun kütlesinin kabaca yüzde 1'ini verir | Değerlik kuarklarının kütleleri: 2 × 2,16 + 4,70 = 9,0 MeV, protonun %0,96'sı. Kafes hesabı (Yang ve ark. 2018): u, d, s kuarklarının kütle terimi %9 ± 2 | Doğru, tanıma bağlı: değerlik kuarklarıyla ≈ %1, denizdeki kuarklarla ≈ %9. İki sayı da "küçük bir kısım"; nota ikisi birden yazıldı |
| Müon / elektron = 206,77 | CODATA 2022: 206,768 282 7 | Doğru |
| Tau / müon = 16,82 | PDG 2024 tau 1 776,93 MeV / müon 105,658 MeV = 16,818 | Doğru |
| Michelson 1881, Michelson ve Morley 1887; Einstein 1905 ve 1920; Higgs 1964, 2012; Wilczek 1999 | Tarihler ve Wilczek'in yazısı (Physics Today 52(1), 11) doğru | Doğru |
Kapının açılma koşulu değişmedi: model, ölçüme bakmadan bir kütle oranını (ör. müon / elektron) verirse açılır. Kural yok; kapı yazarın anlatımını bekliyor.
Kod
import numpy as np
from scipy.integrate import quad
def hacim(a): return 1 + 3*a*(a+1)
def R(a): return hacim(a)**(1/3)
for a in (1, 10, 100, 10**4, 10**6):
v = R(a+1) - R(a); iv = (R(a+2) - R(a+1)) - v; Rm = R(a+1)
print(a, round(R(a), 3), round(v*v*Rm, 4), round(iv*Rm*Rm, 4))
mu, md, mp = 2.16, 4.70, 938.272
print("değerlik kuarkları / proton:", round((2*mu + md)/mp*100, 2), "%") # 0,96 %
print("tau / müon:", round(1776.93/105.6583755, 3)) # 16,818
Om, OL, H0 = 0.315, 0.685, 67.4 # yalnız bilgi: standart modelin çıkarımı
zt = (2*OL/Om)**(1/3) - 1
Hs = lambda z: H0*np.sqrt(Om*(1+z)**3 + OL)
tb = quad(lambda z: 1/((1+z)*Hs(z)), 0, zt)[0]*977.792
print("geçiş z:", round(zt, 3), "geriye bakış:", round(tb, 2), "milyar yıl") # 0,632; 6,1
Kaynaklar
- Salınım cephesi (denetlenen not)
- Eşleme haritası, kapı 15 (denetlenen bölüm)
- Nagel ve ark. (2015), Nature Communications 6, 8174: elektrodinamikte Lorentz simetrisinin 10⁻¹⁸ düzeyinde yer üstü sınaması
- BASE işbirliği (2022), Nature 601, 53: karşı proton / proton yük–kütle oranının trilyonda 16 duyarlılıkla ölçümü (GSI haberi)
- Yang ve ark. (2018), Physical Review Letters 121, 212001: protonun kütlesinin bölüşümü (kafes hesabı)
- Wilczek (1999), Physics Today 52(1), 11: esirin sürüp gitmesi