Gökyüzü bir zaman makinesi

Işık çok hızlıdır: bir saniyede Dünya'nın çevresini yedi buçuk kez dolaşacak kadar yol alır (yaklaşık 300 000 kilometre). Ama evren o kadar büyüktür ki ışık bile yolda yıllarca, hatta milyarlarca yıl geçirir.

Bu yüzden gökyüzüne bakmak geçmişe bakmaktır. Ay'ı bir saniye önceki, Güneş'i 8 dakika önceki hâliyle görürsün. Gece gördüğün bazı yıldızların ışığı yola sen doğmadan önce çıktı. Çok uzak galaksilerin ışığı ise evren gençken yola çıktı: teleskoplar onları evrenin bebeklik fotoğrafları gibi gösterir.

En uzağa baktığımızda bir duvara çarparız. Evren 380 000 yaşındayken her yer sıcak, parlak bir sis gibiydi ve ışık bu sisin içinden geçemiyordu. Sis dağıldığında serbest kalan ilk ışık bugün hâlâ her yönden gelir. Ona kozmik fon ışıması denir; serinin üçüncü adımı onun hakkında.

Soru: Güneş şu anda sönse bunu ne zaman fark ederdik?

Yaklaşık 8 dakika sonra. Güneş'in ışığı bize 8 dakikada ulaşır; o 8 dakika boyunca Güneş'i hâlâ parlıyor görürdük.

Bu çalışma için neden önemli? Sistemin her katmanı evrenin tarihinde bir zamana düşer. Bir katmanın söylediği sayıyı sınamak için o zamandan gelen ışığı inceleyen ölçümler kullanılır.